Thiết xa vận trong chiến tranh Việt Nam

0
730
Thiết xa vận trong chiến tranh Việt Nam
Thiết xa vận trong chiến tranh Việt Nam

Chiến thuật “Thiết xa vận” với xe bọc thép M113 cùng “trực thăng vận” là một trong những con bài lợi hại được quân đội Mỹ và lính Việt Nam Cộng Hòa sử dụng trong chiến tranh Việt Nam

Chiến thuật “thiết xa vận” dựa trên sự đa năng và hỏa lực mạnh của xe bọc thép M-113 còn được gọi là thiết vận xa M-113 , đây là loại xe chở quân APC phổ biến nhất trong lịch sử chiến tranh lạnh. Trên xe được phủ lớp nhôm dày, có thể lội nước, vượt sông ngòi, kênh rạch và được trang bị nhiều loại vũ khí mạnh và đa dạng súng phun lửa, súng máy 12.7mm, .. ngoài ra, xe M-113 còn được dùng để chở pháo cối, di tản thương binh,…

Xe thiết giáp M-113 được thiết kế bằng nhôm, nên rất nhẹ làm giảm đáng kể trọng lượng của xe và làm giảm thời gian sản xuất. Xe chở được 10 binh lính với đầy đủ vũ trang. Khi bơi dưới nước, xe tiến tới trước dựa trên sự chuyển động của bánh xích. Xe cũng dễ dàng vượt qua sông ngòi, kênh rạch, đồng ruộng, … ở miền Nam Việt Nam. Trong biên chế thiết giáp của quân đội Thiết Giáp Việt Nam Cộng Hòa, mỗi đại đội thiết giáp gồm có 3 chi đội chiến đấu và 1 chi đội yểm trợ, mỗi chi đội chiến đấu có 3 thiết xa  M-113, chi đội yểm trợ có 4 thiết xa M-113, trong đó có 3 chiếc được gắn súng cối 60 ly và 3 súng phóng hỏa tiễn 3.5 và một ban chỉ huy đại đội có 2 M-113, một dành cho đại đội trưởng và một cho đội Bảo trì và sửa chữa

Lúc đầu, quân đội Mỹ đánh giá, Việt Nam không thích hợp để dùng xe tăng hay xe bọc thép do quá nhiều núi non, đường xá lại rất tệ, miền Nam lại là vùng sình lầy, nhiều kênh rạch, … không thích hợp để xe tăng hay xe bọc thép với trọng lượng lớn hoạt động. Năm 1962, lần đầu tiên, đơn vị quân đội Việt Nam Cộng Hòa là sư đoàn 7 bộ binh được trang bị 32 chiếc M-113 với mục đích chính là vận chuyển quân đội đảm bảo con đường lưu thông huyết mạch giữa đồng bằng Sông Cửu Long và thủ đô Sài Gòn. Tuy nhiên, khi tham gia những trận đánh với du kích Giải Phóng trên những đồng ruộng ngập nước, những cánh đồng đầy lau sậy, ..xe thiết giáp M-113 tỏ ra là một vũ khí cực kỳ lợi hại khi dễ dàng vượt qua sông ngòi, kênh rạch, ruộng lúa, … và với hỏa lực mạnh như súng máy 12.7mm, súng phun lửa, … và được bọc thép dày, dễ dàng chống lại những súng trường của quân du kích. Bên cạnh đó, quân du kích chưa được trang bị súng chống tăng hay súng có hỏa lực mạnh và chưa có kinh nghiệm đối đầu với xe bọc thép nên sư đoàn 7 đã nhiều lần thắng trận. 

Xe bọc thép M-113 với chiến thuật Thiết Xa vận trong trận đánh Junction City năm 1967 ở Tây Ninh trong chiến tranh Việt Nam - M-113 APC in Junction City Opeartion 1967 in Tay Ninh, Viet Nam war
Xe bọc thép M-113 với chiến thuật Thiết Xa vận trong trận càn Junction City năm 1967 ở Tây Ninh trong chiến tranh Việt Nam – M-113 APC in Junction City Opeartion 1967 in Tay Ninh, Viet Nam war

Sau những trận thắng của sư đoàn 7, quân Mỹ và quân đội Việt Nam Cộng Hòa bắt đầu phát triển chiến thuật “thiết xa vận”. Đây là chiến thuật dùng thiết xa M-113 tấn công đối phương phía trước mặt, dồn ép quân du kích ra khỏi những vị trí ẩn náo đến những khu đồng trống để có thể dùng máy bay ném bom, pháo kích và hỏa lực của xe M-113 tiêu diệt. Chiến thuận này còn được kết hợp với chiến thuật “trực thăng vận” nhằm cho binh lính đổ bộ chặn đường rút lui của quân du kích

Thời gian đầu, chiến thuật “thiết xa vận” giúp quân Mỹ và quân VNCH thắng nhiều trận và quân Mỹ đã phát triển thêm chiến thuật “thiết xa vận” với việc sử dụng xe M-113 như là xe bọc thép tấn công kị binh (Armored Cavalry Assault Vehicle – ACAV). Khi đó, xe bọc thép M-113 được gắn thêm 2 súng máy bên hông và cùng với binh sĩ bên trong xe, có thể bắn qua các lổ châu mai để tấn công đối phương. Do đánh giá thấp hỏa lực quân du kích nên trong giai đoạn đầu chỉ có súng trường, súng cối hạng nhẹ và mìn, quân đội Mỹ chỉ cho chiến xa M-113 hoạt động độc lập trong các trận đánh với quân du kích ở đồng bằng sông Cửu Long và lính xạ thủ súng máy 12.7mm trên xe M-133 tự tin đứng bắn, đồng thời xa trưởng của M-113 cũng thường ló đầu ra để quan sát và lái xe cho dễ. Dần dà, quân du kích đã rút kinh nghiệm và tìm ra điểm yếu của xe M-113, đến trận Ấp Bắc năm 1963 cho thấy, có đến 14 người xạ thủ súng máy / xa trưởng bị bắn tỉa giết chết. Để khắc phục, quân đội Mỹ bắt đầu gắn thêm tấm khiên thép để che chắn cho xạ thủ súng máy, đáy xe được lót thêm tấm thép titan để chống lại mìn.

Càng về sau, du kích Giải Phóng đã được trang bị hỏa lực mạnh hơn như súng B-40, B-41 và khi đó nếu hoạt động đơn lẽ, những chiếc M-113 dễ dàng bị bắn gục. Từ đó. quân đội Việt Nam Cộng Hòa hay quân đội Mỹ không còn áp dụng chiến thuật “thiết xa vận” với chỉ những chiếc M-113 mà bắt đầu cho đan xen những chiếc M-113 với những chiếc xe tăng M-41, xe tăng M-48 và chiến thuật “thiết xa vận” gần như được biến cải thành chiến thuật “bộ binh tùng thiết” để có thể kết hợp hỏa lực mạnh của xe tăng, sự cơ động, chở theo binh lính của M-113

Sau khi giải phóng miền Nam ngày 30-4-1975, những chiếc M-113 tiếp tục được quân đội Việt Nam tận dụng và đã phục vụ hiệu quả trong các trận đánh biên giới Tây Nam và đến ngày nay vẫn được xem là xe bọc thép chở quân duy nhất mà quân đội Việt Nam đang có

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here